สรุปวิพากษ์ “ความล้มเหลวเชิงโครงสร้างและภาวะไร้คุณค่า” ของมาตรการ 7 วันอันตราย โดยศูนย์อำนวยการความปลอดภัยทางถนน (ศปถ.)
บทสรุป: ความไร้คุณค่าของมาตรการ 7 วันอันตรายในรัฐสีเทา
1. การเปลี่ยน “ความปลอดภัย” ให้เป็น “พิธีกรรม” (Ritualization of Safety)
มาตรการของ ศปถ. ถูกวิพากษ์ว่าเป็นเพียง “Performance Governance” หรือการบริหารจัดการเชิงการแสดง
-
ภาวะไร้คุณค่า: การตั้งด่านและใส่เสื้อสะท้อนแสงในช่วงเทศกาลไม่ได้ทำเพื่อแก้ปัญหาที่ต้นตอ แต่ทำเพื่อให้เกิด “ภาพจำ” ว่ารัฐกำลังทำงาน
-
ความจริง: อุบัติเหตุบนถนนเกิดขึ้นตลอด 365 วัน แต่รัฐกลับเน้นทรัพยากรไปที่ 7 วัน เพื่อสร้างสถิติรายวันไว้แถลงข่าว ซึ่งเป็นเทคนิคการสร้าง Interface ที่ดูดีเพื่อกลบเกลื่อน Backend ที่เน่าเฟะ
2. วาทกรรม “โทษปัจเจก” เพื่อฟอกขาว “ความล้มเหลวเชิงระบบ”
รัฐไทยใช้เทคนิคสแกมเมอร์ที่เรียกว่า Victim Blaming ผ่านมาตรการ 10 รสขม
-
ภาวะไร้คุณค่า: การมุ่งเน้นไปที่ “เมา ขับเร็ว ไม่ใส่หมวก” คือการโยนความรับผิดชอบทั้งหมดไปที่ผู้ขับขี่
-
ความจริง: รัฐละเลยการวิพากษ์วิศวกรรมถนนที่ห่วยแตก (ถนนสีเทา), การตรวจสภาพรถที่ทุจริต (เช่น รถบัสดัดแปลง 8 ล้อที่ผ่านตรวจสภาพด้วยส่วย), และการขาดแคลนขนส่งมวลชนที่ปลอดภัย การโทษประชาชนจึงเป็นเพียงการ “ฟอกความรับผิดชอบ” ของหน่วยงานรัฐ
3. “วินัยปลอม” ใน “โรงเรียนและรัฐสีเทา”
มาตรการเหล่านี้สะท้อนถึงระบบการศึกษาที่เน้นการควบคุม (Control) มากกว่าการป้องกัน (Prevention)
-
ภาวะไร้คุณค่า: มาตรการ “เคาะประตูบ้าน” หรือการตั้งด่านชุมชน คือการขยายอำนาจนิยมเข้าไปในพื้นที่ส่วนตัวของพลเมือง เป็นการจำกัดเสรีภาพที่ปลายเหตุ
-
ความจริง: รัฐที่ใส่ใจเสรีภาพจะสร้างระบบที่ “ต่อให้คนพลาดเขาก็ต้องไม่ตาย” (Forgiving Roads) แต่รัฐสีเทาเลือกที่จะปล่อยให้ถนนอันตราย แล้วมาไล่จับผิดประชาชนเพื่อเรียกงบประมาณและผลงานรายปี
4. วงจร “ส่วยและเงินทอน” ในนิเวศทางถนน
ภายใต้โครงการลดอุบัติเหตุ มีงบประมาณมหาศาลที่ตรวจสอบได้ยาก
-
ภาวะไร้คุณค่า: งบประมาณถูกละลายไปกับวัสดุสิ้นเปลือง เช่น กรวยจราจร ป้ายไวนิล และเบี้ยเลี้ยงจุดตรวจ
-
ความจริง: ในขณะที่ ศปถ. แถลงเรื่องความห่วงใย แต่บนถนนสายหลักยังคงมีรถบรรทุกน้ำหนักเกินที่จ่ายส่วยวิ่งทำลายผิวถนนจนเกิดหลุมบ่อมรณะ นี่คือความย้อนแย้งของ “รัฐสีเทา” ที่ขายความปลอดภัยบังหน้าธุรกิจกินรวบหลังฉาก
